Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb)

Op 1 januari 2024 is de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) ingegaan. Daarmee verandert de manier waarop de gemeente bouwactiviteiten behandelt en toetst.

Gebouwen moeten veilig, gezond, bruikbaar en duurzaam zijn. De nieuwe wet zorgt ervoor dat de bouwkwaliteit verbetert door meer controles tijdens de bouw. Een onafhankelijke kwaliteitsborger speelt hierin een belangrijke rol.

Voor welke bouwplannen geldt de nieuwe wet?

De wet gaat stap voor stap in. Eerst geldt de wet alleen voor bouwplannen met een beperkt risico, zoals woningen en eenvoudige bedrijfspanden. We noemen dit gevolgklasse 1. U controleert vóór u gaat bouwen of uw bouwplan onder de nieuwe wet valt.

Voor andere bouwplannen (in gevolgklasse 2 en 3) verandert nog niets. Dat zijn bouwwerken met grotere risico’s, zoals appartementen, scholen, winkelcentra, stationsgebouwen en fabrieken. De gemeente blijft daar verantwoordelijk voor het toezicht. Ook toezicht op bestaande bebouwing, de omgevingskwaliteit en de omgevingsveiligheid blijft bij de gemeente. Daarnaast heeft u een vergunning nodig als uw bouwwerk niet vergunningsvrij is. 

Kwaliteitsborger inschakelen

Nu controleert de gemeente of bouwwerken voldoen aan de bouwtechnische voorschriften. Vanaf 1 januari 2024 verschuift deze taak, stap voor stap, naar zogenoemde kwaliteitsborgers. Dit zijn onafhankelijke controleurs die meekijken van het bouwplan tot de oplevering. Valt uw bouwwerk onder de nieuwe wet? Dan moet u als initiatiefnemer zelf een kwaliteitsborger inschakelen. Een overzicht van kwaliteitsborgers is te vinden in het Register Toelatingsorganisatie Kwaliteitsborging Bouw. Uw aannemer of architect kan u hierbij helpen. U betaalt zelf de kosten van de kwaliteitsborger.

Hoe werkt het?

• Vóór de bouw begint, dient u bij de gemeente een bouwmelding met borgingsplan in. 
• Tijdens de bouw houdt uw kwaliteitsborger toezicht op de kwaliteit. De kwaliteitsborger controleert alle technische regels en kwaliteitseisen op het juiste moment.
• Als het bouwwerk klaar is, dient u een gereedmelding in met een verklaring van de kwaliteitsborger. 

Bekijk alle stappen voor en tijdens de bouw in een video.

Vergunning

Valt uw bouwwerk onder gevolgklasse 1? Dan heeft u geen omgevingsvergunning nodig voor het bouwtechnische deel. Toch kan het zijn dat u een omgevingsvergunning nodig heeft. Bijvoorbeeld omdat dit volgt uit het omgevingsplan of andere wet- en regelgeving. Doe daarom de vergunningcheck in het Omgevingsloket. Ook als u géén omgevingsvergunning nodig heeft, schakelt u een kwaliteitsborger in.

Aandachtspunten borgingsplan

Gaat u bouwen in de gemeente Oudewater? Dan moet u in uw borgingsplan rekening houden met lokale omstandigheden: 

• wanneer er resten oude funderingen of bouwmaterialen in de grond zitten (als er op dezelfde plek al een gebouw heeft gestaan).
• bij een fundering op palen / in grond gevormde palen. U levert kalenderstaten en akoestische metingen aan bij alle bouwprojecten. 
• bij een fundering op palen vlak naast een bestaande fundering. U houdt afstand van de bestaande palen van aangrenzende bebouwing: 4 tot 6 x paaldiameter bij alle bouwprojecten.
• bij een  fundering op staal. U overlegt met de constructeur van de gemeente of het in dit geval een verantwoorde funderingsmethode is.
• bij het bouwen in de omgeving van aanwezige monumenten (afstand gebaseerd op SBR-richtlijn). U laat in overleg met de constructeur van de gemeente eventueel trillingsmeters plaatsen volgens de SBR-richtlijn.
• bij het bouwen in de omgeving van op staal gefundeerde panden (afstand gebaseerd op SBR-richtlijn). U laat in overleg met de constructeur van de gemeente eventueel trillingsmeters plaatsen volgens de SBR-richtlijn.
• bij het bouwen van een kelder in de binnenstad/krappe locatie. U neemt in overleg met de constructeur van de gemeente eventueel aanvullende maatregelen om risico voor aangrenzende panden te verkleinen.
• bij het bouwen van een laag bouwwerk naast een hoog bouwwerk waarbij de windbelasting een risico kan zijn. U neemt in overleg met de constructeur van de gemeente eventueel aanvullende maatregelen.
• als er maatwerkregels of maatwerkvoorschriften in het omgevingsplan zijn opgenomen (bijvoorbeeld voor bluswatervoorzieningen en bereikbaarheid hulpdiensten).
• als er vanwege spoor/wegen hoge grenswaarde geluid van toepassing is. U past aanvullende gevelmaatregelen toe om te voldoen aan het binnenniveau volgens het Besluit bouwwerken leefomgeving. Zie: Geluidsbelastingskaarten en geluidregisters

De gemeente kan uw borgingsplan gebruiken als hulpmiddel bij de handhaving. Tijdens de bouw kan de gemeente zo nodig informatiemomenten en stopmomenten opleggen.

Meer informatie

Zie: Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) (Informatiepunt Leefomgeving)